Beleef de Gouden Eeuw in de Westerkerk

De grafzerken in de Westerkerk herinneren aan de tijd dat er nog begraven mocht worden in een kerk. De vloer bestaat uit ruim 1500 grafzerken. Sinds de bouw van de kerk, die omstreeks 1470 begon, werden er ruim 40.000 Enkhuizers begraven. In het verhoogde deel van de vloer, het vroegere hoogkoor, kochten vooral rijke en vaak belangrijke stadgenoten een graf. Benieuwd wie dat zijn? Twaalf banners vertellen u het verhaal van belangrijke Enkhuizers die een bijdrage leverden aan deze bloeitijd!

Familietragedie

De banners geven informatie over de ‘Gouden Eeuw,’ die in Enkhuizen van 1550-1650 duurde. Richard Lijnsvelt, beheerder van de Westerkerk: “Er liepen diverse handelsroutes langs de stad, waardoor visserij, koopvaardij en nijverheid floreerden. Een aantal Enkhuizers was van grote betekenis in die Gouden Eeuw. Pieter Karsseboom en Frederick Stachouwer, bijvoorbeeld. En David Vlugh en zijn schoonvader Volkert Schram. Bijzonder van de laatste twee is dat ze allebei sneuvelden tijdens de zeeslag bij Schooneveld. Dat was ongetwijfeld een familietragedie.”

Rijkdom

De banners geven de bezoeker informatie over de rijkdom van Enkhuizen in de Gouden Eeuw. “Het orgel werd in 1549 gebouwd door de beroemdste orgelbouwer uit die tijd: Hendrick Niehoff. Maar ook de boeken in de librije zijn ook voorbeelden van grote weelde van die tijd. Het waren kostbare aangelegenheden. De librije is een tijdje wat in vergetelheid geraakt. Misschien zijn de boeken daarom wel zo goed bewaard gebleven: er kwam gewoon bijna nooit niemand in. Bovendien tochtte het er flink. Dat was misschien wel het behoud van de boeken die er stonden. Vandaag de dag wordt de luchtvochtigheid in de ruimte automatisch op het juiste peil gehouden. De Librije is nu wel te bezichtigen. Als je er toch bent voor de toer, kom dan ook meteen even naar boven voor deze bijzondere collectie!”

In weinig woorden veel zeggen

De roemrijke geschiedenis werd samengevat in twaalf banners. “Het was een hele klus om de historie recht te doen met zo weinig mogelijk woorden! Maar het is aardig gelukt, zowel in het Nederlands als in het Engels. Dat kwam door een goede samenwerking van verschillende partijen: de werkgroep ‘Expositie Gouden Eeuw’ van de Westerkerk bedacht de vorm en zorgde voor de teksten. Het bureau Univertaal uit Enkhuizen vertaalde deze teksten in het Engels en grafisch ontwerper Harry Posthumius zorgde voor een mooie vormgeving van de banners. Samen hebben we er wat moois van gemaakt, waar iedereen van kan komen genieten!” Omdat de Stichting Ondernemersfonds Enkhuizen het project financieel ondersteunde kon de toegang tot de kerk gratis blijven.

“Van een aantal van die bekende Enkhuizers hangt in de doopkapel van de Westerkerk overigens ook een rouwbord omdat die ook in de Westerkerk zijn begraven. Van Volkert Schram, Frederick Stachouwer.en Pieter Karssenboom bijvoorbeeld. Ze zijn soms te herkennen aan de initialen: VS en FS. Dat die borden hier nog steeds zijn, is ook al heel bijzonder.”

Weetje over het orgel

Een leuk weetje: onder de zwarte verf van het orgel zitten nog de 17e eeuwse schilderingen! Aan de linkerkant van het orgel is daar een klein stukje van te zien. Daar is heel voorzichtig een deel van de zwarte verf verwijderd.

Meer informatie

De route langs de Gouden Eeuw in de Westerkerk duurt t/m 15 september. Er zijn ook regelmatig rondleidingen in de Librije. De entree voor de kerk is gratis. Voor een bezoek aan de librije wordt een kleine bijdrage gevraagd.

www.westerkerkenkhuizen.nl

Crowdfunding voor het orgel

Er komt een heel nieuw orgel in de Westerkerk. Het eerste orgel in de prachtige orgelkas stamt uit 1549. In 1688 werd er een nieuw orgel in de oude kas gebouwd. In 1899 maakte dat weer plaats voor een derde. In 2009 moest de orgelkas gerestaureerd worden. De situatie van voor 1899 werd daarbij hersteld waardoor het orgel uit 1899 niet meer paste. Maar dat gaat veranderen: er komt een nieuw orgel, gebouwd door Verschueren Orgelbouw BV. Er wordt gestreefd om de bouw, althans van een deel van het nieuwe orgel, in 2021 af te ronden. Het is dan 400 jaar geleden dat organist / componist Sweelinck overleed. Sweelinck was in het jaar van zijn overlijden in Enkhuizen om het orgel in de Zuiderkerk te inspecteren. Vrijwel zeker heeft hij toen ook op het orgel van de Westerkerk gespeeld, want hij bespeelde een dezelfde orgel in de Oude Kerk in Amsterdam. Voor de bouw van het nieuwe orgel wordt een crowdfundingsactie opgezet, waarbij iedereen de mogelijkheid krijgt om een orgelpijp te sponsoren – maar een heel register mag natuurlijk ook. Tijdens de Open Monumentendagen op 14 september wordt de crowdfundingsactie gelanceerd.

Meer weten? www.westerkerkenkhuizen.nl